Tổng quan v� tật khúc xạ

[:vi]

Mắt bị tật khúc xạ là tình trạng vô cùng phổ biến hiện nay, gây ra nhi�u ảnh hưởng đến cuộc sống của ngư�i mắc. Những thông tin dưới đây sẽ giúp bạn tìm hiểu rõ hơn m�i vấn đ� xoay quanh tật khúc xạ.

1. Cấu tạo của mắt

�ôi mắt được coi là một trong những cơ quan có vai trò quan tr�ng trên cơ thể, giúp chúng ta nhìn nhận được các đặc điểm của m�i vật xung quanh. Thông thư�ng, một đôi mắt khoẻ mạnh (mắt chính thị hay mắt không có tật khúc xạ) sẽ tiếp nhận ánh sáng thông qua nhãn cầu. �nh sáng này sẽ hội tụ tại một điểm trên võng mạc, tạo hình ảnh sắc nét rồi gửi thông tin v� v� não.

�ể đảm bảo hình ảnh được hội tụ chính xác trên võng mạc, trong quá trình này, cơ thể mi sẽ đi�u chỉnh hình dạng của thuỷ tinh thể. Ở những ngư�i trẻ tuổi, khả năng này của thuỷ tinh thể sẽ được phát huy tốt hơn.

Nếu ví mắt là một chiếc máy ảnh thì:

• Giác mạc và thuá»· tinh thể được ví nhÆ° vật kính của máy ảnh.
• Mống mắt được coi nhÆ° Diaphragm của máy ảnh.
• Nhãn cầu giống nhÆ° buồng tối.
• Võng mạc giống nhÆ° phim.

2 . Tật khúc xạ là gì?

Tật khúc xạ là tình trạng mắt không thể hội tụ hình ảnh trên võng mạc, dẫn tới khi nhìn, chúng ta thấy hình ảnh bị m�. Do đó, các bệnh nhân mắc tật khúc xạ thư�ng hay phải nheo mắt, bị m�i mắt, co quắp mi hoặc nhìn đôi. Trong nhi�u trư�ng hợp, bệnh nhân còn có thể bị lác hoặc nhược thị, gây ra những ảnh hưởng không nh� đến đ�i sống sinh hoạt hàng ngày.

3. Nguyên nhân bị tật khúc xạ

Tật khúc xạ có thể xuất phát từ nhi�u nguyên nhân khác nhau:

Tật khúc xạ do bẩm sinh, di truy�n

Có nhi�u trẻ em từ khi sinh ra đã mắc các tật khúc xạ do sự bất thư�ng của trục nhãn cầu hoặc giác mạc. �ặc biệt, nếu trẻ sinh ra trong gia đình có bố mẹ bị mắc tật khúc xạ thì nguy cơ cũng cao hơn.

Tật khúc xạ do thói quen sinh hoạt

Việc tiếp xúc quá nhi�u với các thiết bị điện tử phát ra nguồn ánh sáng xanh: điện thoại, máy tính, ipad… là một trong những nguyên nhân hàng đầu khiến số ngư�i mắc tật khúc xạ ngày càng gia tăng. Bên cạnh đó, việc h�c tập, làm việc trong một khoảng th�i gian quá dài cũng khiến mắt phải đi�u tiết quá nhi�u mà không được nghỉ ngơi cũng là nguyên nhân chính gây ra tật khúc xạ.

Tật khúc xạ do các tổn thương sau chấn thương mắt

Mắt bị chấn thương do té ngã, va đập, tai nạn lao động hoặc tai nạn giao thông… cũng có thể dẫn đến mắc tật khúc xạ.

Tật khúc xạ do yếu tố môi trư�ng

Mắt thư�ng xuyên phải tiếp xúc trực tiếp với tia UV từ ánh sáng mặt tr�i, nhìn trong môi trư�ng có cư�ng độ ánh sáng quá yếu hoặc những vật ở cự ly quá gần.

Tật khúc xạ do cơ chế lão hoá tự nhiên của cơ thể

Mắt cũng bị lão hoá như các cơ quan khác trên cơ thể. Khi càng lớn tuổi, khả năng đi�u tiết của mắt sẽ càng kém đi, gây ra tình trạng nhìn m� cũng như gia tăng nguy cơ mắc các bệnh lý v� mắt.

4. Triệu chứng của tật khúc xạ

Có 4 loại tật khúc xạ thư�ng gặp, đó là cận thị, viễn thị, loạn thị và lão thị. Mỗi loại tật khúc xạ có những triệu chứng khác nhau.

Triệu chứng của cận thị

�ây là tật khúc xạ phổ biến nhất, xảy ra khi ánh sáng hội tụ trước võng mạc do giác mạc quá cong hoặc trục nhãn cầu quá dài hoặc cả hai. Ngư�i bị cận thị có thể nhìn rõ vật ở khoảng cách gần, nhưng khi nhìn vật ở xa hơn thì cho ra những hình ảnh m�, khó nhận biết.

Nếu một ngư�i thư�ng xuyên phải nheo mắt, chớp mắt để có thể nhìn rõ thì rất có thể ngư�i đó đã bị cận thị. Những ngư�i có độ cận thị cao còn thư�ng hay bị m�i mắt, đau đầu, lác mắt.

Triệu chứng của viễn thị

Ngược lại với cận thị, viễn thị là tình trạng xảy ra khi ánh sáng hội tụ ở sau võng mạc do giác mạc quá dẹt, trục nhãn cầu quá ngắn hoặc cả hai. Bệnh nhân mắc viễn thị nhìn xa sẽ rõ hơn nhìn gần và thư�ng hay bị m�i mắt, đau đầu, chóng mặt nếu phải tập trung nhìn gần trong một khoảng th�i gian (đ�c sách báo, tài liệu…).

Triệu chứng của loạn thị

Trong loạn thị, b� mặt cong phi tuyến (thay đổi) của giác mạc hoặc thủy tinh thể khiến ánh sáng hội tụ theo các phương khác nhau (đứng, chéo, ngang) ở các vị trí khác nhau, thay vì tại một điểm như thông thư�ng. �i�u này khiến cho khi nhìn, ta cảm thấy hình ảnh m� và có cảm giác như bị hoa mắt.

Loạn thị thư�ng đi kèm với các tật khúc xạ khác như cận thị hoặc viễn thị. Các triệu chứng khi mắc loạn thị bao gồm: nhìn hình ảnh m� nhòe ở m�i khoảng cách, nhìn đôi (song thị), xuất hiện các bóng m�, khó khăn khi nhìn trong đi�u kiện ánh sáng kém, m�i mắt, nhức đầu…

Triệu chứng của lão thị

Ở ngư�i bình thư�ng, thủy tinh thể có thể đi�u tiết, phồng lên hoặc dẹt xuống thông qua hoạt động của cơ thể mi và dây chằng Zinn. Tuy nhiên khi cơ thể bị lão hoá, thuỷ tinh thể cũng bị suy giảm khả năng đi�u tiết và gây ảnh hưởng đến thị lực.

Lão thị có triệu chứng giống với viễn thị là có thể nhìn thấy rõ vật ở xa, gặp khó khăn khi nhìn vật ở gần nhưng lại khác v� nguyên nhân. Những ngư�i trên 40 tuổi thư�ng hay mắc lão thị.

5. Chẩn đoán và đi�u trị tật khúc xạ

Hiện nay, có 3 phương pháp phổ biến nhất để đi�u trị tật khúc xạ, bao gồm:

Sử dụng kính g�ng

�ây là phương pháp đơn giản và phổ biến nhất để cải thiện thị lực khi đã mắc tật khúc xạ. Phụ thuộc vào tật khúc xạ mà bệnh nhân mắc phải cũng như các thông số đã đo được, bác sĩ nhãn khoa sẽ lựa ch�n loại thấu kính phù hợp, giúp bệnh nhân có được tầm nhìn tối ưu.

Tuy nhiên, việc sử dụng kính g�ng cũng có nhi�u hạn chế: Gây ra nhi�u bất tiện trong sinh hoạt, ảnh hưởng đến yếu tố thẩm mỹ…

Sử dụng kính áp tròng

So với kính g�ng, kính áp tròng có nhi�u ưu điểm đáng kể như tăng tính thẩm mỹ, mang đến tầm nhìn sắc nét và thị trư�ng rộng hơn… Kính áp tròng được phân thành 2 loại chính là kính áp tròng m�m và kính áp tròng cứng (kính áp tròng ban đêm Ortho-K). �ây có thể được coi là lựa ch�n an toàn và hiệu quả nếu bệnh nhân sử dụng đúng cách, tuân thủ nghiêm ngặt quy định v� vệ sinh nhằm phòng tránh các nguy cơ nhiễm trùng.

Bên cạnh đó, kính áp tròng vẫn tồn tại những hạn chế ví dụ như nếu mắc một số bệnh v� mắt, bạn không thể đeo kính áp tròng. Tốt nhất, bệnh nhân nên tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi sử dụng các loại kính áp tròng.

Phẫu thuật tật khúc xạ

Trong những năm trở lại đây, phẫu thuật khúc xạ là giải pháp được ngày càng nhi�u bệnh nhân lựa ch�n để có được thị lực như mong muốn mà không cần phụ thuộc vào kính g�ng hay kính áp tròng. Mục đích của phẫu thuật khúc xạ là nhằm thay đổi hình dạng của giác mạc vĩnh viễn. Sự thay đổi hình dạng này giúp mắt phục hồi khả năng cho phép các tia sáng tập trung chính xác vào võng mạc, từ đó cải thiện thị lực.

Hiện nay, có nhi�u phương pháp phẫu thuật khúc xạ khác nhau, đáp ứng nhu cầu đi�u trị của nhi�u đối tượng bệnh nhân khác nhau: Clear, ReLEx SMILE, Femto Lasik, SmartSurfACE, Lasik, Phakic, Presbyond… Trước khi tiến hành phẫu thuật, bệnh nhân cần trải qua quy trình thăm khám kĩ lưỡng tại bệnh viện nhãn khoa nhằm đánh giá chính xác các chỉ số cần thiết (độ khúc xạ, chi�u dày giác mạc…). Từ kết quả thăm khám, bác sĩ sẽ đưa ra tư vấn giúp bệnh nhân lựa ch�n được phương pháp phù hợp nhất.

6. Cách phòng tránh tật khúc xạ và một số lưu ý

�ể phòng tránh cũng như không làm cho tình trạng tật khúc xạ thêm trầm tr�ng, chúng ta nên lưu ý một số những đi�u sau:

• Không sá»­ dụng các thiết bị Ä‘iện tá»­ trong thá»�i gian dài do ánh sáng xanh phát ra từ những vật dụng này rất có hại cho đôi mắt. Tuyệt đối không sá»­ dụng trong bóng tối.
• Ä�ảm bảo làm việc và há»�c tập trong môi trÆ°á»�ng đủ ánh sáng: Tiêu chuẩn đáp ứng ánh sáng đủ là không quá sáng, không bị khuất bóng, không chiếu trá»±c tiếp vào mắt và Æ°u tiên nguồn ánh sáng tá»± nhiên.
• Giữ đúng khoảng cách khi ngồi há»�c hoặc làm việc: Ä�ối vá»›i há»�c sinh, sinh viên khoảng cách khi Ä‘á»�c sách và viết tiêu chuẩn là từ 35-40cm; đối vá»›i ngÆ°á»�i làm việc văn phòng, khoảng cách từ mắt tá»›i màn hình máy tính là 40-50cm, vị trí mắt nhìn cần cao hÆ¡n trung tâm màn hình.
• Ã�p dụng quy tắc 20-20-20 vào cuá»™c sống hàng ngày: Sau má»—i 20 phút làm việc, há»�c tập thì cho mắt nhìn vào má»™t vật cách xa 20 feet (tÆ°Æ¡ng Ä‘Æ°Æ¡ng 6m) trong vòng 20 giây. Tránh để mắt làm việc liên tục quá 60 phút. Lúc nghỉ ngÆ¡i không nên xem TV hay Ä‘iện thoại.
• Bảo vệ mắt khá»�i tia UV từ ánh nắng mặt trá»�i: Ngoài ánh sáng xanh thì tia UV cÅ©ng rất có hại cho mắt. Do đó, bạn nên Ä‘eo kính râm má»—i khi ra ngoài.
• Ngăn ngừa chấn thÆ°Æ¡ng mắt: Ä�eo kính bảo há»™ khi làm những việc có nguy cÆ¡ tổn thÆ°Æ¡ng mắt, chẳng hạn nhÆ° chÆ¡i thể thao, sÆ¡n hoặc sá»­ dụng các sản phẩm có khói Ä‘á»™c…
• Xây dá»±ng má»™t thá»±c Ä‘Æ¡n ăn uống lành mạnh và đầy đủ chất dinh dưỡng cần thiết: Tăng cÆ°á»�ng rau xanh và hoa quả, nên ăn những loại rau giàu beta carotene và vitamin A vì chúng là các dưỡng chất rất tốt cho sức khá»�e của mắt.
• Tập luyện các bài thể dục cho mắt nhÆ° đảo mắt, tập nhìn xa trong vòng 20 giây rồi lại nhìn gần…
• Tuân thủ lịch thăm khám mắt định kỳ từ 3-6 tháng/lần để kịp thá»�i phát hiện và Ä‘iá»�u trị các bệnh lý vá»� mắt nói chung cÅ©ng nhÆ° các tật khúc xạ nói riêng. Bên cạnh đó, việc khám mắt định kỳ còn giúp bệnh nhân và bác sÄ© nắm được tình hình tiến triển Ä‘á»™ khúc xạ của mắt. Từ đó có những Ä‘iá»�u chỉnh phù hợp nhất vá»›i tình trạng mắt hiện tại.

Các tật khúc xạ tuy không nguy hiểm đến tính mạng nhưng vẫn gây ra rất nhi�u ảnh hưởng tiêu cực đến đ�i sống sinh hoạt. Trong một số trư�ng hợp, nếu không được phát hiện và đi�u trị kịp th�i, tật khúc xạ còn có thể gây suy giảm thị lực hoặc mất thị lực vĩnh viễn.

Do đó, nếu có bất kỳ dấu hiệu hoặc triệu chứng nào nghi ng� bạn mắc tật khúc xạ, hãy đến thăm khám tại các cơ sở nhãn khoa để kịp th�i phát hiện và được bác sĩ tư vấn phương án đi�u trị phù hợp nhất với tình trạng mắt.

BỆNH VIỆN MẮT QU�C TẾ DND – International Eye Hospital

• Ä�ịa chỉ: 128 Bùi Thị Xuân – Hai Bà TrÆ°ng – Hà Ná»™i.
• Tổng đài CSKH: 19006966 – 0969.128.128
• Email: info@matquocte.vn | vienmatquoctednd@gmail.com
• Fanpage: facebook.com/VienMatQuocTe/

[:en]

Eye Anatomy

The human eye works much like a digital camera: – Light is focused by the cornea — the clear front surface of the eye acting like a camera lens. – The iris of the eye functions like the diaphragm of a camera, controlling the amount of light reaching the back of the eye. – The eye’s crystalline lens is located directly behind the pupil and further focuses light. This lens helps the eye automatically focus on near and approaching objects. – Light focused by the cornea and crystalline lens (and limited by the iris and pupil) then reaches the retina which acts like an electronic image sensor of a digital camera, converting optical images into electronic signals. The optic nerve then transmits these signals to the visual cortex.

What are refractive errors?

Refractive errors occur when the shape of the eye prevents light from focusing directly on the retina. The length of the eyeball (longer or shorter), changes in the shape of the cornea, or aging of the lens can cause refractive errors.

Refraction is the bending of light as it passes through one object to another. Vision occurs when light rays are bent (refracted) as they pass through the cornea and the lens. The light is then focused on the retina. The retina converts the light rays into messages that are sent through the optic nerve to the brain. The brain interprets these messages into the images we see.

The most common types of refractive errors are myopia, hyperopia, presbyopia, and astigmatism. Refractive errors have become a huge issue for the health quality of people in general and especially in children.

– The rate of children in Vietnam with refractive errors hasincreased at an alarming rate. It is estimated that around 15% of children attending school in Vietnam (around 4 million) have to live with refractive errors and are in need of treatment.

– In Hanoi, a throughout survey in 2008 showed that 83,13% of the children with refractive errors are using eyeglasses for vision correction, and only 67,5% of them have correct eyeglass prescription.

[:]