[:vi]

LOẠN THỊ CÓ NGUY HIỂM: C�CH NHẬN BIẾT, X�C �ỊNH NGUYÊN NHÂN VÀ �IỀU TRỊ

Loạn thị là một tật khúc xạ phổ biến gây suy giảm thị lực đang có dấu hiệu tăng nhanh ở Việt Nam, có thể gặp ở m�i lứa tuổi từ trẻ em đến ngư�i trưởng thành. Vậy đâu là nguyên nhân gây loạn thị, triệu chứng và hướng đi�u trị loạn thị hiệu quả, hãy cùng tìm hiểu chi tiết ở bài viết dưới đây.  

Loạn thị là gì?

Loạn thị xảy ra khi giác mạc có độ cong không đ�u nhau ở các hướng kinh tuyến. Giác mạc của ngư�i loạn thị có hình dạng khác thư�ng làm cho những tia sáng đi qua mắt không thể hội tụ tại một điểm mà bị khuếch tán trên võng mạc, khiến hình ảnh thu được bị méo mó hoặc nhòe m�.

So sánh mắt loạn thị và mắt thư�ng

Nếu như giác mạc ở trạng thái bình thư�ng được ví như một nửa trái banh khi cắt đôi, thì giác mạc của ngư�i loạn thị được ví như một nửa trái bóng bầu dục ở trạng thái cắt nửa, bị biến dạng hơn so với thông thư�ng. Do không có được độ cong hoàn hảo nên khi các tia sáng đi vào mắt sẽ hội tụ ở nhi�u điểm khác nhau gây ra loạn thị. Ngoài ra nếu độ cong của thủy tinh thể xảy ra bất thư�ng cũng gây nên loạn thị.

Thư�ng loạn thị hay đi cùng với cận thị, khiến nhi�u ngư�i nhầm tưởng chúng giống nhau. Nhưng thực tế cận thị là một tật khúc xạ mà mắt thư�ng nhìn m� những vật ở xa và nhìn rõ những vật ở gần, còn loạn thị là nhìn m� nhòe m�i vật ở bất kỳ cự ly nào.

Các loại loạn thị thư�ng gặp

Loạn thị được chia thành 4 loại cơ bản, với mỗi dạng loạn thị sẽ có phương pháp đi�u trị khác nhau:

Loạn Thị Cận (Cận Loạn và Loạn Cận)

�ây là trư�ng hợp ngư�i mắc cả 2 tật khúc xạ cận thị và loạn thị, được xác định với 4 loại sau:

• Loạn thị cận Ä‘Æ¡n thuần
• Loạn thị cận Ä‘Æ¡n nghịch
• Loạn thị cận Ä‘Æ¡n chéo
• Loạn thị cận kép, chéo, thuận, nghịch

Loạn Thị Viễn (Loạn Viễn và Viễn Loạn)

Loạn thị viễn xảy ra khi ngư�i bệnh mắc đồng th�i tật khúc xạ loạn thị và viễn thị, tương đương với 4 dạng cơ bản sau:

• Loạn thị viá»…n Ä‘Æ¡n thuận
• Loạn thị viá»…n Ä‘Æ¡n nghịch
• Loạn thị viá»…n Ä‘Æ¡n chéo
• Loạn thị viá»…n kép, chéo, thuận, nghịch

Loạn Thị ��u

Loạn thị đ�u xảy ra khi các kinh tuyến chuyển đổi từ chiết quang cao nhất đến thấp nhất. �ể nhận biết, bệnh nhân dựa trên những dấu hiệu:

• Song thị: Gặp trong loạn thị nghịch hay loạn thị mất Ä‘iá»�u chỉnh
• Quáng mắt: Mắt khó chịu khi tiếp xúc vá»›i ánh sáng mặt trá»�i

Loạn Thị Hỗn Hợp

Loạn thị hỗn hợp xảy ra khi một kinh tuyến ở trước võng mạc, kinh tuyến còn lại ở phía sau sẽ gây ra loạn thị hỗn hợp.

Nguyên nhân và triệu chứng của loạn thị

Nguyên nhân loạn thị

Tại sao bị loạn thị? Loạn thị gặp phải ở m�i lứa tuổi và xuất phát từ nhi�u nguyên nhân khác nhau. Trong đó nguyên nhân loạn thị được xác định nhi�u nhất là bẩm sinh, trẻ nh� bắt đầu đi h�c hay mắc các tật khúc xạ như cận thị và viễn thị. Bên cạnh đó còn có các nguyên nhân như:

• Trẻ sinh non trên 2 tuần: Trẻ sinh non có trá»�ng lượng cÆ¡ thể dÆ°á»›i 2,5kg thÆ°á»�ng có nguy cÆ¡ cao bị loạn thị
• Biến chứng sau phẫu thuật: Rất nhiá»�u ngÆ°á»�i bị tật loạn thị sau khi thá»±c hiện thủ thuật đặt kính áp tròng, chấn thÆ°Æ¡ng ở mắt…
• Biến chứng sau khi mắt các tật khúc xạ: Ä�a số những bệnh nhân có Ä‘á»™ cận và Ä‘á»™ viá»…n nặng thÆ°á»�ng kéo theo loạn thị.

Ngoài ra còn có rất nhiá»�u các nguyên nhân dẫn đến loạn thị nhÆ°: Thói quen sinh hoạt không khoa há»�c, chế Ä‘á»™ dinh dưỡng không đảm bảo, tiếp xúc vá»›i thiết bị Ä‘iện tá»­ quá nhiá»�u… cùng làm gia tăng tá»· lệ loạn thị.

Triệu chứng của loạn thị

Giai đoạn đầu, mắt bị loạn thị không có triệu chứng rõ ràng, thậm chí nhi�u trư�ng hợp không có biểu hiện cụ thể. Tuy nhiên, nếu thị lực bắt đầu xuất hiện một trong những biểu hiện của loạn thị sau bệnh nhân cần đến bệnh viện để chẩn đoán và đi�u trị:

• Hình ảnh bị má»� hoặc méo mó bất thÆ°á»�ng
• Xuất hiện 2 – 3 bóng má»� khi quan sát 1 hình ảnh
• Khó khăn khi nhìn ở má»�i khoảng cách
• Có má»™t số dấu hiệu nhÆ°: má»�i mắt, thÆ°á»�ng xuyên chảy nÆ°á»›c mắt, Ä‘au đầu, Ä‘au cổ, Ä‘au vai gáy…

Cách kiểm tra tật loạn thị

�ể biết mắt có bị loạn thị không cũng như đánh giá chính xác mức độ loạn thị, m�i ngư�i nên đến các bệnh viện mắt uy tín để được thăm khám chi tiết.

Tại đây mỗi ngư�i sẽ được thực hiện một số bài kiểm tra chẩn đoán chính xác mức độ loạn thị như:

Kiểm tra thị lực
�ây là bước đầu tiên và không thể thiếu trong quy trình khám tật khúc xạ. Mỗi ngư�i sẽ được yêu cầu đ�c các chữ cái trên bảng từ một khoảng cách nhất định.

Kiểm tra khúc xạ
BÆ°á»›c này sẽ giúp xác định ngÆ°á»�i kiểm tra bị mắc phải tật khúc xạ gì, cùng vá»›i đó sẽ xác định tật loạn thị mắc phải có liên quan đến những vấn Ä‘á»� khác của mắt nhÆ°: Thoái hóa Ä‘iểm vàng, tác mạch máu võng mạc…

Kiểm tra độ cong giác mạc
Kiểm tra độ cong của giác mạc giúp xác định ngư�i mắc tật loạn thị có phải do bệnh giác mạc hình chóp hay không.

Kiểm tra tập trung ánh sáng
Ngư�i thăm khám sẽ được chiếu ánh sáng vào mắt để kiểm tra những thay đổi của tia sáng khi đi giác mạc đến võng mạc, bài kiểm tra này giúp xác định tình trạng loạn thị để đưa ra phương pháp đi�u trị và đi�u chỉnh thấu kính phù hợp.

Xác định các mức độ loạn thị

Mức độ loạn thị được đo bằng đơn vị diop, hiện có các mức độ loạn thị như sau:
Loạn thị nhẹ
Loạn thị nhẹ là khi mắt được xác định là mắc tật khúc xạ loạn thị dưới 1,0 diop. Với các trư�ng hợp bị loạn thị nhẹ chưa cần đeo kính hay phẫu thuật.

Loạn thị vừa phải
Loạn thị vừa phải là khi mắt được xác định là mắc tật khúc xạ loạn thị từ 1,0 đến 2,0 diop. Trong trư�ng hợp này, theo khuyến cáo của bác sĩ ngư�i bệnh cần đeo kính thư�ng xuyên để mắt không phải đi�u tiết nhi�u, giảm tối đa trình trạng m�i mắt, khô mắt,…

Loạn thị nặng
Loạn thị nặng là khi mắt được xác định là mắc tật khúc xạ loạn thị từ 2,0 đến 3,0 diop. Trong trư�ng hợp này bệnh nhân có thể bị suy giảm thị lực nghiêm tr�ng, nhìn m� và ảnh hưởng đến các hoạt động sinh hoạt hàng ngày. Bên cạnh đó khi bị loạn thị nặng có thể khiến ngư�i mắc bị đau đầu và ảnh hưởng đến sức kh�e.

Loạn thị nghiêm tr�ng
Loạn thị nghiêm tr�ng là khi mắt được xác định là mắc tật khúc xạ loạn thị từ 3.0 diop trở lên. Với tình trạng này bên cạnh đeo kính g�ng hay kính áp tròng, ngư�i mắc nên phẫu thuật để cải thiện thị lực.

�i�u trị loạn thị như thế nào hiệu quả?

Hiện nay có rất nhi�u phương pháp đi�u trị loạn thị, tùy vào từng trư�ng hợp loạn thị và đi�u kiện giác mạc của từng ngư�i sẽ có phương pháp đi�u trị phù hợp. Trong đó có 3 phương pháp hiệu quả và được lựa ch�n nhi�u nhất hiện nay là: đeo kính g�ng, kính áp tròng và phẫu thuật.

Kính g�ng
�ây là phương pháp được lựa ch�n phổ biến nhất hiện nay, vì dễ dàng sử dụng, chi phí rẻ và không để lại biến chứng. Tuy nhiên để bảo vệ mắt và giảm sự gia tăng độ loạn m�i ngư�i cần thăm khám ở những cơ sở nhãn khoa uy tín để xác định chính xác độ loạn và đeo kính đúng số.

Kính áp tròng
Cũng giống như kính g�ng, kính áp tròng là phương pháp được rất nhi�u ngư�i lựa ch�n vì chi phí hợp lý, dễ sử dụng và tăng tính thẩm mỹ. Tuy nhiên việc sử dụng kính áp tròng thư�ng xuyên và không đúng cách sẽ khiến mắt bị khô, dễ bị tổn thương.

Kính Ortho – K
Ä�ây là má»™t loại kính áp tròng cứng dùng vào ban đêm thÆ°á»�ng sá»­ dụng cho ngÆ°á»�i bị loạn thị nặng. Vá»›i chức năng định hình tạm thá»�i lại giác mạc, há»— trợ làm giảm và làm chậm tiến triển Ä‘á»™ khúc xạ. Khi sá»­ dụng kính áp tròng ban đêm Ortho – K ngÆ°á»�i mắc tật khúc xạ chỉ cần Ä‘eo vào ban đêm từ 6-8 tiếng trong lúc ngủ, thị lá»±c sẽ sáng rõ vào sáng hôm sau.

Phẫu thuật tật khúc xạ
Ngư�i trưởng thành đã ổn định độ loạn và không muốn phụ thuộc vào kính g�ng có thể lựa ch�n phương pháp đi�u trị phẫu thuật tật khúc xạ. Trước sự phát triển của y h�c và công nghệ, nhi�u phương pháp phẫu thuật loạn thị an toàn, hiệu quả và phục hồi nhanh chóng như: ReLEx SMILE, Lasik, Femto-Lasik, SmartsurfACE…

Tuy nhiên, để đi�u trị loạn thị được hiệu quả, ngư�i bệnh cũng cần lưu ý phòng ngừa để tránh trư�ng hợp loạn thị cao không thể phẫu thuật như:

• Tránh để mắt tổn thÆ°Æ¡ng
• Ä�eo kính bảo vệ mắt khi làm việc và nguồn ánh sáng mạnh
• Dành thá»�i gian nghỉ ngÆ¡i khi làm việc vá»›i máy tính, Ä‘á»�c sách…
• Bổ sung các loại vitamin giàu dinh dưỡng và tốt cho thị lá»±c

Với đối tượng trẻ nh�, ngư�i bệnh có độ cận cao, giác mạc không đủ đi�u kiện phẫu thuật,.. thì đeo kính áp tròng và kính g�ng là phương pháp đi�u trị phổ biến nhất.

Phương pháp phòng ngừa loạn thị

• Có rất nhiá»�u các phÆ°Æ¡ng pháp để phòng ngừa loạn thị nhÆ°:
• Há»�c tập, làm việc trong môi trÆ°á»�ng có Ä‘iá»�u kiện ánh sáng tốt
• Ã�p dụng quy tắc 20/20/20: 20 phút nhìn màn hình hãy cho mắt nghỉ ngÆ¡i 20 giây và nhìn ra xa tầm 20 feet (~6m).
• Ä‚n uống lành mạnh, bổ sung đầy đủ các chất dinh dưỡng, vitamin, thá»±c phẩm chứa nhiá»�u vitamin A…
• Khám và Ä‘iá»�u trị dứt Ä‘iểm các bệnh lý vá»� mắt để tránh các biến chứng có thể gây loạn thị
• Thăm khám mắt định kỳ 6 tháng 1 lần để phát hiện và Ä‘iá»�u trị kịp thá»�i các bệnh lý vá»� mắt (nếu có)

�ịa chỉ khám chữa loạn thị uy tín

�ể thăm khám và đi�u trị loạn thị, ngư�i bệnh nên tìm đến các bệnh viện nhãn khoa uy tín. Bệnh viện Mắt Quốc tế DND là bệnh viện chuyên khoa mắt đạt tiêu chuẩn quốc tế triển khai các công nghệ, kỹ thuật hiện đại trong chẩn đoán, phẫu thuật và đi�u trị các bệnh v� mắt với các chuyên gia hàng đầu v� nhãn khoa trong và ngoài nước với các ưu thế vượt trội:

• Hệ thống máy móc, trang thiết bị khám và Ä‘iá»�u trị đồng bá»™, hiện đại.
• Ä�á»™i ngÅ© chuyên gia, bác sÄ© trên 30 năm kinh nghiệm.
• Hợp tác vá»›i các Trung tâm nhãn khoa lá»›n trên thế giá»›i của Mỹ, Singapore và Canada trong chẩn Ä‘oán và Ä‘iá»�u trị bệnh.
• Dịch vụ chăm sóc chuyên nghiệp, phục vụ tận tâm.
• Dữ liệu được chuẩn hóa và quản lý toàn diện

Bệnh viện Mắt Quốc tế DND tự hào là bệnh viện đầu tiên tại Mi�n Bắc phẫu thuật ReLEx SMILE nhi�u nhất khu vực Châu � – Thái Bình Dương (theo thống kê của Carl Zeiss). �ồng th�i, sở hữu hệ thống phương pháp phẫu thuật toàn diện với 5 máy mổ thế hệ mới nhất trên thế giới trong ngành nhãn khoa: Visumax, MEL90, Zeimer, Amaris 1050 RS cho phép bác sĩ phẫu thuật có thêm sự lựa ch�n phù hợp và hoàn chỉnh nhất cho từng bệnh nhân.
�ội ngũ bác sĩ gi�i chuyên môn, giàu kinh nghiệm tại Bệnh viện Mắt Quốc tế DND:

• Bác sÄ© Nguyá»…n Ä�ăng DÅ©ng: Giám đốc Bệnh viện Mắt Quốc tế DND, hÆ¡n 30 năm kinh nghiệm trong lÄ©nh vá»±c nhãn khoa Hoàn thành khóa há»�c vá»� công nghệ của LADARVISIONâ„¢ EXCIMER LASER WORKSTATION. Chứng nhận của bá»™ Y Tế – Thái Lan hoàn thành khóa đào tạo nhÅ© tÆ°Æ¡ng hóa Phaco. Chứng nhận của bá»™ Y Tế – Thái Lan khóa há»�c Phaco. Chứng nhận của bá»™ Y Tế Giải phẫu thủy tinh thể. Chứng nhận tham dá»± khóa há»�c phẫu thuật khúc xạ. Chứng chỉ phẫu thuật Lasik trên máy NIDEK. Chứng nhận hoàn thành khóa há»�c vá»� công nghệ vá»� phẫu thuật RELEX SMILE, RELEX FLEX, Femto-Lasik
• Thạc sÄ© bác sÄ© Ä�ặng Thị NhÆ° Quỳnh: Phó giám đốc phụ trách chuyên môn Bệnh viện Mắt Quốc tế DND, gần 20 năm kinh nghiệm trong Ä‘iá»�u trị nhãn khoa. Tốt nghiệp đại há»�c Y Hà Ná»™i. Chứng nhận tham gia khóa đào tạo phẫu thuật Phaco cÆ¡ bản.Chứng chỉ phẫu thuật Lasik trên máy NIDEK. Chứng nhận hoàn thành khóa há»�c vá»� công nghệ phẫu thuật RELEX SMILE, RELEX FLEX, Femto-Lasik trên hệ thống máy VISUMAX (CarlZeiss)
• Thạc sÄ© bác sÄ© Phạm Thị Hằng: Trưởng khoa khúc xạ – lasik Bệnh viện Mắt Quốc tế DND. HÆ¡n 17 năm kinh nghiệm trong lÄ©nh vá»±c nhãn khoa. Chứng chỉ phẫu thuật Lasik trên máy NIDEK. Chứng nhận hoàn thành khóa há»�c vá»� công nghệ phẫu thuật RELEX SMILE, RELEX FLEX, Femto-Lasik trên hệ thống máy VISUMAX (CarlZeiss)

Trên đây là những thông tin chi tiết v� tật khúc xạ loạn thị. �ể đặt lịch thăm khám quý khách vui lòng liên hệ đến hotline: 0969.128.128 – 0968.11.55.88.

 

[:en]

1. What is Astigmatism ?

Astigmatism is probably the most misunderstood vision problem. Like nearsightedness and farsightedness, astigmatism is a refractive error, meaning it is not an eye disease or eye health problem; it’s simply a problem with how the eye focuses light. In an eye with astigmatism, light fails to come to a single focus on the retina to produce clear vision. Instead, multiple focus points occur, either in front of the retina or behind it (or both).

2. Astigmatism Symptoms

Astigmatism usually causes vision to be blurred or distorted to some degree at all distances. Symptoms of uncorrected astigmatism are eye strain and headaches, especially after reading or other prolonged visual tasks. Squinting also is a very common symptom.

3. What Causes Astigmatism?

Astigmatism usually is caused by an irregularly shaped cornea. Instead of the cornea having a symmetrically round shape (like a baseball), it is shaped more like a football, with one meridian being significantly more curved than the meridian perpendicular to it. The steepest and flattest meridians of an eye with astigmatism are called the principal meridians. In some cases, astigmatism is caused by the shape of the lens inside the eye. This is called lenticular astigmatism, to differentiate it from the more common corneal astigmatism.

4. Types of Astigmatism

There are three primary types of astigmatism:

1-Myopic astigmatism.

One or both principal meridians of the eye are nearsighted. (If both meridians are nearsighted, they are myopic in differing degree.)

2-Hyperopic astigmatism.

One or both principal meridians are farsighted. (If both are farsighted, they are hyperopic in differing degree.)

3-Mixed astigmatism.

One principal meridian is nearsighted, and the other is farsighted. Astigmatism also is classified as regular or irregular. In regular astigmatism, the principal meridians are 90 degrees apart (perpendicular to each other). In irregular astigmatism, the principal meridians are not perpendicular. Most astigmatism is regular corneal astigmatism, which gives the front surface of the eye a football shape. Irregular astigmatism can result from an eye injury that has caused scarring on the cornea, from certain types of eye surgery or from keratoconus, a disease that causes a gradual thinning of the cornea.

Normal eye	<–>	Eye with astigmatism

[:]