[:vi]
Ngưá»i bị lác mắt nếu không được Ä‘iá»u trị kịp thá»i sẽ ảnh hưởng tá»›i thị lá»±c, gây mất thẩm mỹ . Do váºy, cần nháºn biết các dấu hiệu bị lác mắt giúp Ä‘iá»u trị bệnh sá»›m, Ä‘em lại hiệu quả cao và đảm bảo thị lá»±c không bị ảnh hưởng.
Tổng quan vỠbệnh mắt lác
1. Lác mắt là bệnh gì?
Lác mắt (hay còn gá»i là lé) là hiện tượng lệch trục nhìn cá»§a mắt khiến mắt nhìn theo hai hướng khác nhau, khi nhìn sẽ bị lệch, không nhìn thẳng được. Bệnh nhân khi bị lác mắt, má»™t mắt có thể nhìn thẳng mắt còn lại lệch và o trong ( thưá»ng gá»i là lác trong), lệch ra ngoà i (thưá»ng gá»i là lác ngoà i), hoặc má»™t mắt có thể cao hÆ¡n mắt còn lại (gá»i là lác trên, lác dưới).

Lác mắt là hiện tượng lệch trục nhìn của mắt khiến mắt nhìn theo hai hướng khác nhau, khi nhìn sẽ bị lệch, không nhìn thẳng được
Nhiá»u nghiên cứu chỉ ra rằng, có đến 3 triệu ngưá»i Việt Nam bị bệnh lác mắt. Bệnh lác mắt nếu không được Ä‘iá»u trị kịp thá»i thị lá»±c hai mắt sẽ bị giảm, dẫn đến ảnh hưởng tá»›i thói quen sinh hoạt hà ng ngà y. Äặc biệt, đối vá»›i trẻ em, lác mắt còn có thể dẫn đến nhược thị.
2. Nguyên nhân lác mắt
Nguyên nhân lác mắt ở trẻ em
Nguyên nhân dẫn đến bệnh lác mắt ở trẻ em có thể do bẩm sinh hoặc do ảnh hưởng của những bệnh lý ở mắt. Lác mắt do bẩm sinh là khi trẻ mới sinh đã bị lác hoặc lác xuất hiện trong giai đoạn bé từ 6 tháng tuổi.
Nguyên nhân lác mắt ở ngưá»i lá»›n
Phần lớn nguyên nhân bị lác mắt là do biến chứng bệnh lý mắc phải hoặc bệnh lý toà n thân khác dẫn tới lác mắt như (Basedow), tại mắt (đục thể thủy tinh, bất đồng khúc xạ, bệnh lý đáy mắt..), bệnh lý ở mắt (ấn độn, glaucoma).

Nguyên nhân lác mắt có thể do sá»± cấu tạo bất thưá»ng bẩm sinh cá»§a hệ váºn động nhãn cầu
Nguyên nhân dẫn đến bệnh lác mắt được xác định do sá»± khác biệt ở phần cÆ¡ xung quanh cá»§a má»—i mắt. Ở má»—i mắt, sẽ hoạt động nhìn bằng cách táºp trung và má»™t Ä‘iểm hoặc má»™t váºt nhá» và o hoạt động cá»§a nhóm 6 cÆ¡ xung quanh mắt (gồm 4 cÆ¡ trá»±c và 2 cÆ¡ chéo bám xung quanh giúp mắt liếc các hướng. Nếu má»™t trong những cÆ¡ nà y hoạt động không tốt, thì bên mắt đó sẽ không nhìn táºp trung được theo mong muốn dẫn đến tình trạng, mặc dù đã cố gắng táºp trung nhìn và o má»™t Ä‘iểm nhưng thá»±c tế hai mắt vẫn nhìn theo hai hướng khác nhau.
Nguyên nhân lác mắt có thể kể đến như:
- Do liệt cơ vẫn nhãn bẩm sinh
- Các vấn đỠở não như u não, não úng thủy, hội chứng đao hoặc bại não…
- Do tiá»n sá» gia đình
- Do những biến chứng khi sinh non, trẻ bị nhẹ cân…
- Mắc các táºt khúc xạ vá» mắt như viá»…n thị, cáºn thị hoặc các bệnh lý ở mắt như sụp mÃ, đục thá»§y tinh thể, sẹo giác mạc…
3. Phân loại lác mắt
Bệnh lác mắt gồm 2 loại :
- Lác cÆ¡ năng hay còn được gá»i là lác đồng hà nh: Tình trạng nà y thưá»ng gặp ở trẻ em, biểu hiện là mắt lác luôn di chuyển cùng hướng vá»›i mắt là nh.
Má»™t số hình thái lâm sà ng cá»§a lác cÆ¡ năng như: Lác ngoà i, lác trong, lác đứng phân li, lác đứng.Â
- Lác liệt hay còn gá»i là lác bất đồng hà nh: Tình trạng nà y chá»§ yếu gặp ở ngưá»i trưởng thà nh, biểu hiện là cÆ¡ váºn nhãn bị liệt gây hạn chế váºn động cá»§a nhãn cầu
Chẩn đoán lác mắt
Phần lá»›n các bác sÄ© có thể chấn Ä‘oán lác mắt thông qua việc thăm khám lâm sà ng bằng kình y há»c để tìm ra Ä‘iểm khác nhau giữa hai mắt. Bên cạnh đó, võng mạc mắt và thần kinh cÅ©ng sẽ được kiểm tra để loại trừ được nguyên nhân giảm thị lá»±c, khó nhìn do vấn đỠở hai bá»™ pháºn nà y.

Cần khám mắt định kỳ 6 tháng má»™t lần để phát hiện lác mắt sá»›m và có hướng Ä‘iá»u trị kịp thá»i để hiệu quả thà nh công hÆ¡n.
Tình trạng lác mắt ở trẻ em có thể xảy ra đột ngá»™t. Do đó, cha mẹ cần được trẻ Ä‘i khám mắt định kỳ 6 tháng má»™t lần để phát hiện sá»›m và có hướng Ä‘iá»u trị kịp thá»i để hiệu quả thà nh công hÆ¡n. Các nghiên cứu khoa há»c chỉ ra rằng lác mắt nếu được phát hiện sá»›m ở trẻ dưới 3 tuổi và được Ä‘iá»u trị tÃch cá»±c thì tỉ lệ thà nh công lên tá»›i 92%. Còn ở ngưá»i lá»›n, lác mắt thưá»ng do bệnh lý tiá»n triển, nên việc Ä‘iá»u trị sẽ khó khăn hÆ¡n.
Triệu chứng của bệnh lác mắt
Triệu chứng chủ quan:
Má»™t số triệu chứng thể hiện rõ nhất khi bị lác mắt là mắt bị má»i thưá»ng xuyên, Ä‘i lại thưá»ng bị vấp ngã, khả năng táºp trung kém và là m việc không chÃnh xác như ngưá»i bình thưá»ng. Mắt bị lé thưá»ng xuyên sẽ bị má» hÆ¡n mắt không bị lé.
Triệu chứng thực thể:
Ngưá»i bị lác mắt rất dá»… nháºn biết, đặc biệt là khi tá»± soi gương hoặc do những ngưá»i xung quanh phát hiện thấy mắt bị lệch.
Äối vá»›i những bệnh nhân bị lác mắt ẩn thì chỉ Ä‘i khám chuyên khoa má»›i phát hiện được.
Các phương pháp Ä‘iá»u trị lác mắt
Có rất nhiá»u phương pháp Ä‘iá»u trị lác mắt, cụ thể như sau:
- Phương pháp chỉnh quang: Là quá trình Ä‘iá»u chỉnh táºt khúc xạ bằng việc cho bệnh nhân Ä‘eo kÃnh đúng số.
- Phương pháp chỉnh lệch trục nhãn cầu: Äây là phương pháp Ä‘iá»u trị ná»™i khoa, tốn rất nhiá»u công sức và thá»i gian. Phần lá»›n các trưá»ng hợp lác mắt sẽ cần đến sá»± can thiệp đến phẫu thuáºt Ä‘iá»u chỉnh trục nhãn cầu.
- Luyện táºp hà ng ngà y: Táºp trên máy chỉnh quang để hợp thị hai mắt. Ngoà i ra, có táºp quy tụ, táºp liếc sang hướng ngược chiá»u mắt bị lé để táºp cho mắt bị lác có thể nhìn chÃnh xác và o các váºt.
Lá»i khuyên từ chuyên gia cho ngưá»i bị lác mắt
Bệnh lác cần được chẩn Ä‘oán và điá»u trị kịp thá»i để có được kết quả trị liệu tốt nhất. Do váºy, nếu ngưá»i bệnh có các biểu hiện như mắt hiếng, mắt nhìn lệch, nghiêng hoaặc quay đầu khi nhìn thì cần đến ngay cá cÆ¡ sở ý tế chuyên khoa mắt uy tÃn để khám và điá»u trị ngay.
Bệnh viện Mắt Quốc tế DND có đầy đủ hệ thống, cÆ¡ sở váºt chất, trang thiết bị y tế hiện đại cùng đội ngÅ© chuyên gia, bác sÄ© hà ng đầu vá»›i nhiá»u năm kinh nghiệm trong ngà nh nhãn khoa, ngưá»i bệnh hoà n toà n có thể yên tâm thăm khám và điá»u trị tại Bệnh viện.
[:en]Lác mắt
Lác là tình trạng lệch trục nhãn cầu và rối loạn váºn nhãn 2 mắt. Lác trẻ em có thể gây ra nhược thị, tư thế lệch đầu vẹo cổ. Ở ngưá»i lá»›n lác gây ra song thị và ảnh hưởng đến thẩm mỹ.
Phẫu thuáºt lác ở trẻ em được thá»±c hiện sá»›m để tránh nhược thị và mất thị giác 2 mắt. Phẫu thuáºt ở ngưá»i lá»›n chá»§ yếu nhằm mục Ä‘Ãch thẩm mỹ.
Sau phẫu thuáºt bệnh nhân sẽ có hiện tượng đỠmắt kéo dà i 1 -2 tuần. Bệnh nhân được kê đơn thuốc kháng sinh và giảm Ä‘au sau mổ, khám lại sau 1 tuần, 1 tháng, 3 tháng, 6 tháng.[:]